Web Sitesi Taşıma Nasıl Yapılır?
Bir siteyi yeni bir sunucuya ya da yeni bir alan adına aktarmak, dosyaları kopyalamaktan ibaret değildir. Adresler, yönlendirmeler, veritabanı bağlantıları ve arama motoru tarafındaki kayıtlar da bu geçişten etkilenir. Web sitesi taşıma, tüm bu parçaların birlikte planlandığı bir süreçtir. Aceleye getirilen bir geçiş, yıllarca biriken görünürlüğü kısa sürede eritebilir. Bu yazıda konuyu tüm yönleriyle ele alıyoruz.
Peki web sitesi taşıma hangi adımlarla yapılır ve nelere dikkat edilmelidir? Konuyu inceliyoruz. Teknik süreç için Weblike ile çalışabilirsiniz.
Ne Tür Bir Taşıma?
Yalnızca sunucu değişiyorsa adresler aynı kalır ve süreç görece basittir. Alan adı da değişiyorsa her sayfanın yeni bir adresi olur ve yönlendirme zorunlu hale gelir. Hangi türde bir geçiş yapıldığını baştan netleştirmek, hazırlığı belirler. Türü bilmek, riski ölçer.
Önce Tam Yedek
Geçiş öncesinde dosyaların ve veritabanının eksiksiz yedeği alınmalıdır. Yedeğin ayrıca açılabildiğinin test edilmesi gerekir; açılmayan bir yedek yedek sayılmaz. Site yedekleme bu adımı ele alır. Yedek, geri dönüş garantisidir.
Mevcut Adres Listesini Çıkarmak
Taşımadan önce sitedeki tüm sayfaların bir listesi hazırlanmalıdır. Bu liste, geçiş sonrası hiçbir sayfanın kaybolmadığını doğrulamanın tek yoludur. Site haritası bu listeyi üretmeye yardımcı olur. Listeyi çıkarmak, kontrolü mümkün kılar.
Eşleştirme Tablosu
Alan adı ya da adres yapısı değişiyorsa hangi eski adresin hangi yeni adrese karşılık geldiği yazılmalıdır. Bu tablo yönlendirmelerin temelini oluşturur. Eşleştirme yapılmadan yayına geçmek, çok sayıda hata sayfası üretir. URL yapısı bu düzeni belirler.
Yeni Ortamı Hazırlamak
Site yeni sunucuda kurulup çalışır hale getirilmeli, ancak henüz ziyaretçiye açılmamalıdır. Bu aşamada tüm sayfaların düzgün açıldığı kontrol edilir. Aceleyle canlıya alınan bir kurulum, hataları ziyaretçiye gösterir. Önce kurmak, sonra açmak gerekir.
Sunucu Uyumluluğu
Yeni ortamın yazılım sürümlerinin siteyle uyumlu olduğu doğrulanmalıdır. Farklı bir sürüm, çalışan bir siteyi taşındıktan sonra hataya düşürebilir. PHP sürümü bu uyumu belirleyen başlıca etkendir. Uyumu önce görmek, sürprizi önler.
Veritabanı Bağlantıları
Taşınan veritabanının yeni ortamdaki bağlantı bilgileriyle güncellenmesi gerekir. Ayrıca içerik içinde tam adres olarak yazılmış bağlantılar da değişmelidir. Veritabanı optimizasyonu bu geçiş öncesi iyi bir hazırlıktır. Bağlantıları güncellemek, kopukluğu önler.
Sertifika ve Güvenli Bağlantı
Yeni ortamda güvenli bağlantı sertifikasının kurulu olması gerekir. Sertifikasız açılan bir site tarayıcıda uyarı gösterir ve ziyaretçiyi geri çevirir. SSL sertifikası bu konuyu ele alır. Sertifikayı önceden kurmak, ilk anı kurtarır.
Geçiş Zamanını Seçmek
Taşıma, trafiğin en düşük olduğu saatlerde yapılmalıdır. Yoğun bir saatte yapılan geçiş, olası bir sorunu çok daha fazla ziyaretçiye gösterir. Hafta sonu ya da gece saatleri çoğu site için uygundur. Zamanı seçmek, etkiyi küçültür.
Yayına Alma
Alan adının yeni sunucuyu göstermesi sağlandığında geçiş başlar. Bu değişikliğin tüm dünyada yayılması bir süre alır ve bu sürede ziyaretçilerin bir kısmı eski, bir kısmı yeni sunucuyu görebilir. Bu dönemde iki ortamın da ayakta kalması gerekir. Sabırlı olmak, kesintiyi önler.
Yönlendirmeleri Kurmak
Adresler değişiyorsa her eski adresin yeni karşılığına kalıcı olarak yönlendirilmesi gerekir. Toplu olarak ana sayfaya yönlendirmek en yaygın hatadır ve biriken değeri kaybettirir. 301 yönlendirme bu konuyu ayrıntılandırır. Sayfa bazında yönlendirmek, birikimi korur.
İç Bağlantıları Güncellemek
İçerik içindeki bağlantıların eski adrese işaret etmeye devam etmesi, gereksiz yönlendirme zincirleri üretir. Bunların yeni adrese güncellenmesi gerekir. İç link yapısı bu düzeni kurar. Doğrudan bağlamak, akışı hızlandırır.
Arama Konsolunu Bilgilendirmek
Alan adı değişikliğinde yeni adresin arama konsoluna tanıtılması ve adres değişikliğinin bildirilmesi gerekir. Bu bildirim, geçişin daha hızlı anlaşılmasını sağlar. Google Search Console bu işlemi ve sonrasındaki takibi yürütür. Bildirmek, süreci hızlandırır.
Site Haritasını Yenilemek
Yeni adresleri içeren güncel bir site haritasının sunulması, yeni sayfaların hızla keşfedilmesini sağlar. Eski adresleri içeren bir harita ise çelişkili sinyal üretir. Haritanın geçişten hemen sonra yenilenmesi gerekir. Güncel harita, keşfi hızlandırır.
Geçiş Sonrası Kontrol
Sitenin baştan sona gezilmesi, formların ve ödeme adımının denenmesi gerekir. Hata çoğu zaman ana sayfada değil az kullanılan bir bölümde çıkar. Hata kayıtlarına bakmak da sessiz sorunları gösterir. İndeksleme sorunları bu takibi ele alır.
İlk Haftalarda Takip
Geçişten sonra trafikte geçici bir dalgalanma olağandır. Ancak kalıcı bir düşüş, kurulmamış bir yönlendirmeye ya da erişilemeyen bir bölüme işaret eder. Bu dönemde takibin sıklaştırılması gerekir. Aramada nasıl göründüğünüzü Google üzerinden de kontrol edebilirsiniz.
Eski Ortamı Hemen Kapatmamak
Geçiş tamamlandıktan sonra eski sunucunun bir süre daha ayakta tutulması, olası bir dönüş ihtiyacında hayat kurtarır. Ayrıca gözden kaçan bir dosya ihtiyacı ortaya çıkabilir. Erken kapatmak, geri dönüşü imkânsız kılar. Bekletmek, güvenlik payı bırakır.
Hızı Yeniden Ölçmek
Yeni ortamın performansı eskisiyle karşılaştırılmalıdır. Taşımanın gerekçesi hızsa, kazancın gerçekleşip gerçekleşmediği ölçülmelidir. Google PageSpeed Insights bu karşılaştırmayı sağlar. Ölçmek, kararın doğruluğunu gösterir.
Neden Taşınıyor?
Yavaşlık, sık yaşanan kesintiler, yetersiz destek ya da büyüyen kaynak ihtiyacı taşımanın başlıca gerekçeleridir. Gerekçe net değilse geçişin kazandıracağı da belirsiz kalır. Barındırma tercihi bu değerlendirmeyi ele alır. Gerekçeyi yazmak, kararı sınar.
E-posta Hesaplarını Unutmamak
Alan adına bağlı e-posta hesapları da geçişten etkilenir ve doğru taşınmadığında mesajlar kaybolabilir. Bu hesapların yedeklenmesi ve yeni ortamda çalıştığının teyit edilmesi gerekir. Kurumsal e-posta bu tarafı ele alır. E-postayı atlamamak, iletişimi kesintisiz tutar.
Teknik aktarım kısa sürebilir ancak alan adı değişikliğinin yayılması ve arama motorunun geçişi anlaması zaman alır.
Geçici dalgalanma olağandır. Kalıcı düşüş, kurulmamış bir yönlendirmeye veya erişilemeyen bir bölüme işaret eder.
Zorunludur. Dosya ve veritabanının tam yedeği alınmalı, yedeğin açılabildiği ayrıca test edilmelidir.
Yönlendirilmemelidir. Bu en yaygın hatadır ve sayfaların biriktirdiği değeri kaybettirir.
Trafiğin en düşük olduğu saatlerde. Yoğun saatte yapılan geçiş olası bir sorunu çok daha fazla ziyaretçiye gösterir.
Hemen değil. Bir süre ayakta tutulması, olası bir dönüş ihtiyacında ve gözden kaçan dosyalarda hayat kurtarır.
Alan adı değişiyorsa gereklidir. Yeni adresin tanıtılması ve adres değişikliğinin bildirilmesi geçişi hızlandırır.
Yeni ortamda güvenli bağlantı sertifikasının kurulu olması gerekir; aksi halde tarayıcı uyarı gösterir.
Tüm sayfalar, formlar, ödeme adımı ve hata kayıtları. Sorun çoğu zaman az kullanılan bölümlerde ortaya çıkar.
Web sitesi taşıma; geçiş türünü baştan netleştirmek, tam yedek almak ve mevcut adreslerin listesini çıkarmakla güvenli başlar. Eski ile yeni adresleri sayfa bazında eşleştirmek, kalıcı yönlendirmeleri eksiksiz kurmak ve geçiş sonrası ilk haftalarda takibi sıklaştırmak ise biriken görünürlüğü korur. Konuyu tamamlayan web sitesi 301 yönlendirme yazımıza da göz atabilirsiniz.